Je bekijkt nu CBAM Uitgelegd

CBAM Uitgelegd

Het Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) is nieuwe wetgeving van de Europese Unie (EU) dat tot doel heeft de uitstoot van broeikasgassen te verminderen en de klimaatdoelstellingen van de EU te ondersteunen. In dit artikel zal ik ingaan op CBAM, hoe het werkt, waarom het belangrijk is en wat de mogelijke gevolgen zijn.

Wat is CBAM?

Het Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) is een nieuw instrument van de Europese Unie (EU) om de klimaatdoelstellingen van de EU te bevorderen en de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Op 18 april 2023 heeft het Europees Parlement de nieuwe regels goedgekeurd en op 1 januari 2026 zal het in werking treden.

CBAM is een mechanisme dat van toepassing is op bepaalde producten die worden geïmporteerd van buiten de EU. Het zal een heffing opleggen op goederen die worden ingevoerd op basis van de koolstofinhoud van de ingevoerde goederen. Er wordt gehoopt om hier twee effecten te bereiken:

  1. Bedrijven die ‘vervuilende’ goederen inkopen worden gestimuleerd om die producten te kopen uit landen met een vergelijkbaar ambitieus klimaatbeleid.
  2. Producenten buiten de EU worden aangemoedigd om hun broeikasgasemissies te verminderen.

Hoe werkt CBAM?

CBAM zal van toepassing zijn op geselecteerde producten die worden geïmporteerd in de EU, zoals staal, aluminium, cement en kunstmest. Bij het mijnen en produceren van deze goederen worden zeer veel broeikasgassen uitgestoot.

Importeurs in de EU worden verplicht om de koolstofinhoud van de ingevoerde goederen aan te geven en een heffing te betalen voor de emissies die verband houden met de productie van die goederen. De heffing wordt berekend op basis van een emissiefactor van de producten. Deze emissiefactor wordt bepaald door de hoeveelheid broeikasgassen die vrijkomt bij de productie, en de prijs van koolstof in de EU. Hiervoor wordt aansluiting gezocht voor de prijs bepaald door het EU Emissions Trading System (ETS). De bedoeling is om een gelijk speelveld te creëren voor Europese bedrijven ten opzichte van concurrenten buiten de EU en producenten aan te moedigen om hun emissies te verminderen.

Waarom wordt CBAM ingevoerd?

CBAM wordt ingevoerd om het halen van de klimaatdoelstellingen van de EU te stimuleren en de uitstoot van CO2 aan te pakken. Hier wordt specifiek gekeken naar de koolstoflekkage in het buitenland. Specifieker wordt hiermee bedoeld het risico dat emissie-intensieve industrieën verplaatsen naar regio’s met minder strenge klimaatbeleidsmaatregelen, wat kan leiden tot een toename van de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen.

Door een heffing op basis van de koolstofinhoud van ingevoerde goederen op te leggen, kan CBAM ervoor zorgen dat Europese bedrijven niet worden benadeeld ten opzichte van concurrenten buiten de EU die mogelijk minder ambitieus zijn op het gebied van klimaatbeleid. Dit kan helpen om de concurrentiepositie van Europese bedrijven te beschermen en te stimuleren om te investeren in schonere technologieën en methoden om hun emissies te verminderen.

Daarnaast kan CBAM ook een prikkel zijn voor producenten buiten de EU om hun broeikasgasemissies te verminderen. Door een heffing op te leggen op de koolstofinhoud van ingevoerde goederen, worden producenten gestimuleerd om hun emissies te verminderen om de heffing te vermijden of te verminderen. Dit kan leiden tot een versnelling van de overgang naar schonere productiemethoden en technologieën wereldwijd, wat kan bijdragen aan mondiale inspanningen om klimaatverandering aan te pakken.

CBAM en inflatie

CBAM kan leiden tot hogere inflatie en dus hogere prijzen voor consumenten. Dit komt doordat de goederen waarop CBAM van toepassing is, vaak belangrijke grondstoffen zijn voor diverse producten, waaronder voedselproductie en consumentengoederen. Hierdoor kunnen de kosten voor producenten stijgen, wat kan resulteren in hogere prijzen voor consumenten.

Ten eerste kunnen de goederen die onder CBAM vallen, zoals staal, aluminium, cement en kunstmest, belangrijke ingrediënten zijn in de voedselproductie. Bijvoorbeeld, kunstmest wordt gebruikt in de landbouw om gewassen te laten groeien, en staal en aluminium worden gebruikt in machines en apparatuur die nodig zijn voor landbouwactiviteiten, zoals tractoren en irrigatiesystemen. Als de kosten van deze grondstoffen stijgen als gevolg van CBAM, kan dit leiden tot hogere kosten voor de landbouwsector, wat uiteindelijk kan resulteren in hogere prijzen voor voedselproducten.

Daarnaast worden de goederen waarop CBAM van toepassing is, vaak gebruikt in vrijwel alle consumentengoederen, zoals auto’s, elektronica, meubels en bouwmaterialen. Bijvoorbeeld, staal en aluminium worden gebruikt in de productie van auto’s en elektronische apparatuur, en cement wordt gebruikt in de bouwsector. Als de kosten van deze grondstoffen stijgen als gevolg van CBAM, kunnen producenten gedwongen worden om deze kosten door te berekenen aan consumenten in de vorm van hogere prijzen voor eindproducten.

Nadelen en uitdagingen

Hoewel CBAM potentieel voordelen heeft, zijn er ook enkele uitdagingen en nadelen die moeten worden aangepakt:

  1. Complexiteit en administratieve lasten: Het implementeren van CBAM kan complex zijn en administratieve lasten met zich meebrengen voor zowel bedrijven als overheidsinstanties. Het bepalen van de koolstofinhoud van geïmporteerde goederen kan complex zijn, met verschillende methoden en meetstandaarden die kunnen leiden tot administratieve uitdagingen en kosten.
  2. Mogelijke handelsbelemmeringen: CBAM kan leiden tot mogelijke handelsbelemmeringen, vooral als andere landen tegenmaatregelen nemen in reactie op de heffing. Dit kan leiden tot handelsgeschillen en spanningen tussen de EU en haar handelspartners, vooral als de CBAM-heffing als protectionistisch wordt gezien. Het is belangrijk dat de EU de mogelijke handelsbelemmeringen van CBAM erkent en op constructieve wijze samenwerkt met andere landen om eventuele geschillen op te lossen.
  3. Mogelijke dubbele belasting: Er is bezorgdheid geuit over mogelijke dubbele belasting, omdat de CBAM-heffing wordt toegepast op de invoer van goederen die al zijn onderworpen aan klimaatbeleid in het land van oorsprong. Dit kan leiden tot een cumulatieve belastingdruk en mogelijk negatieve gevolgen hebben voor de handelsstromen en economische activiteit.
  4. Risico van verplaatsing van emissies: Er bestaat ook het risico van verplaatsing van emissies, waarbij Europese bedrijven hun productie verplaatsen naar landen met minder strenge emissienormen om de CBAM-heffing te vermijden. Dit kan leiden tot een verschuiving van emissies naar andere regio’s, wat het beoogde milieueffect van de heffing kan verminderen.

Conclusie

CBAM is een complex en potentieel krachtig instrument om klimaatverandering aan te pakken en emissies van broeikasgassen te verminderen. Het heeft als doel om de concurrentiepositie van Europese bedrijven te beschermen, investeringen in klimaatvriendelijke technologieën te stimuleren en een gelijk speelveld te creëren voor importeurs van goederen buiten de EU. CBAM kan echter ook uitdagingen en risico’s met zich meebrengen, zoals mogelijke handelsbelemmeringen, dubbele belasting en verplaatsing van emissies.

Ook kan CBAM leiden tot hogere inflatie en hogere prijzen voor consumenten, doordat de goederen waarop CBAM van toepassing is, belangrijke grondstoffen zijn voor diverse producten, waaronder voedselproductie en consumentengoederen.

Geef een reactie